Le Monde: Obilježavanje 9. januara predstavljalo je paravojnu demonstraciju sile

President of Republika Srpska Zeljka Cvijanovic (C) and Milorad Dodik, Serb member of Bosnia's tripartite presidency, smile during a parade marking the "Day of Republic Srpska", in Banja Luka, on January 9, 2022. Bosnia’s Serb entity on Sunday celebrated its 30th anniversary with a parade showcasing its police forces against the backdrop of new stirrings of secessionist ambition. Muslims in Bosnia oppose the event as it marks the creation of a "Serb republic" in Bosnia on January 9, 1992, three months ahead of an ethnic war that claimed 100,000 lives and displaced more than two million people. (Photo by Elvis BARUKCIC / AFP)

Povodom jučerašnjeg obilježavanja neustavnog dana entiteta Republika Srpska francuski list le Monde osvrnuo se da situaciju u Bosni i Hercegovini naglasivši da je jučerašnja manifestacija predstavljala paravojnu demonstraciju sile.

“Milorad Dodik je sumorni nacionalistički rođendan 9. janura u Banjoj Luci pretvorio u paravnoju demostraciju sile. U krhkoj Bosni i Hercegovini, gdje nacionalistički ekscesi često izazivaju strah od ponovnog izbijanja sukoba iz 1990-tih, Dodik, trenutno član Predsjedništva BiH, odlučio je da paradira policijskim snagama RS-a u veoma vojničkom stilu, sa pripadnicima Noćnih vukova, grupom ruskih nacionalista i prokremljskih bajkera, koji su se za tu priliku obukli u crne paravnoj uniforme”, piše Le Monde.

U nastavku dodaju da se u vrijeme nelegalnog uspostavljanje paradržave Republike Srpske 9. januara 1992. godine radilo na pripremama za rat u Bosni i Hercegovini kako bi se kroz beogradski projekat Velike Srbije ona otcjepila od BiH.

“Lideri iz 1992. godine, predvođeni Radovanom Karadžićem, od tada su osuđeni za Zločine protiv čovječnosti od strane međunarodne pravde. Obilježavanje 9. januara svake godine je zbog toga samo po sebi agresivna poruka ostalim zajednicama u Bosni i Hercegovini”, ističe se.

Dodaju da proslava 2022. godine prevazilazi srpski nacionalistički folklor posljednjih godina.

“Prvo, paravojna priroda praznika može samo da zabrine druge zajednice u zemlji. Drugo, dolazi u trenutku kada je Milorad Dodik 10. decembra 2021. godine donio zakone, prijeteći da će povući RS, koja je postala jedan od dva entiteta u zemlji prema Dejtonskom mirovnom sporazumu, iz bosanskih institucija, počev od 10. juna. Treće, proslava je dobila neobičnu međunarodnu podršku”, piše Le Monde.

U tekstu se navodi da susjedna Srbija kojom također vladaju ultranacionalisti, a koji su iznikli iz političkih struktura koje su bile dominatne u ratu, a koju je ove godine predstavljala premijerka Ana Brnabić, nije bila sama uz Dodika.

“Pored uznemirujućeg prisustva Noćnih vukova, vojnoj paradi su prisustvovali ruski ambasador i predstavnici Kine, dvije zemlje koje podržavaju separatistički projekat Dodika. Prisutni su bili i razni delegati evropskih nacionalističkih pokreta, posebno francuska delegacija Nacionalnog skupa (RN) koju je predvodio evropski poslanik Thierry Mariani, koji je i sam vrlo blizak Moskvi”, navodi se.

Le Monde naglašava da Dodik uživa podršku nacionalista iz Hrvatske, Mašarske, Poljske i Slovenije.

U nastavku je istaknuto da su članovi Predsjedništva BiH Šefik Džaferović i Željko Komšić osudili separatističku politiku Banjaluke, strahujući da bi ona zemlju mogla uvesti u oružani sukob.

“Džaferović je u nedjelju osudio ‘neustavnu ceremoniju’, koja ‘ide protiv Dejtonskog mirovnog sporazuma i prkosi međunarodnoj zajednici'”, piše Le Monde.